Ruimtelijke verdeling van CCTV in de openbare ruimte van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Notes de la rédaction
Dit is het persbericht over het artikel van Pauline De Keersmaecker en Corentin Debailleul gepubliceerd op 10 oktober 2016. Lees het artikle.
In een wereld waar veiligheid een almaar grotere uitdaging wordt, is camerabewaking vandaag een markt die wereldwijd goed is voor meer dan 13 miljard euro en een groeicijfer van meer dan 10 percent heeft. Bewakingscamera’s zijn schering en inslag geworden in het landschap van een groot aantal Europese steden. Brussel is daar natuurlijk geen uitzondering op. De eerste bewakingscamera’s werden in 1968 in de premetro geïnstalleerd. Vanaf de jaren 1990 nam het aantal toe, parallel met de technologische innovaties en ter gelegenheid van grote internationale evenementen, maar ook in het kader van de verspreiding van stedenbouwkundige theorieën volgens welke bepaalde sociale problemen met technische en architecturale ingrepen kunnen worden verholpen (of onzichtbaar gemaakt).
Het gebruik van bewakingscamera’s om toezicht op de openbare ruimte uit te oefenen werd al vaak onderzocht vanuit juridisch, criminologisch, sociologisch, filosofisch of ethisch oogpunt. Ondanks het grote aantal bewakingscamera’s op het grondgebied bestaan er daarentegen weinig geografische studies. De spreiding van de bewakingscamera’s kan echter enkel worden bestudeerd via een empirische ruimtelijke benadering, die het tevens mogelijk maakt na te gaan welke plaatsen en belangen beschermd worden en welke bevolkingsgroepen in het oog worden gehouden.
Aflevering 104 van Brussels Studies brengt dus eerst de 1365 bewakingscamera’s die in 2014 in de openbare ruimte van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest waren geïnstalleerd, in kaart (zonder de 1800 camera’s van de MIVB). Vervolgens hebben de auteurs, Pauline De Keersmaecker en Corentin Debailleul, geografen aan de Université libre de Bruxelles, de context onderzocht waarin de camera’s werden geplaatst. Tot slot hebben ze een groot aantal gesprekken gevoerd met vertegenwoordigers van de overheden en de lokale politie om hun ruimtelijke analyse te vervolledigen.
Hun analyse toont aan dat de cameradichtheid in de openbare ruimte niet dezelfde is in alle wijken en dat er een verband bestaat met het sociaaleconomisch niveau van de bevolkingsgroepen die er wonen. Volgens de typologie van de openbare ruimten worden stadhuispleinen, kerkvoorhoven, lokale kleinere winkelcentra, grote kruispunten en hoofdwegen, met inbegrip van metrostations, het meest bewaakt. Zoals in de stations is er veel verkeer en is bewaking noodzakelijk. Plaatsen zoals pleinen, bars, parken en parkings, waar de mobiliteit zeer laag is, staan evenwel vaak ook onder cameratoezicht. Tot slot is er cameratoezicht nodig op plekken van intrinsiek belang, zoals monumenten en toeristische attracties (Atomium, Manneken Pis en de Grote Markt), plekken van nationaal belang (ministeries, Koninklijk Paleis en nationale symbolen) en plekken van gemeentelijk belang (gemeentehuizen, bibliotheken, maar ook scholen en sociale woningen). In dat laatste geval lijken de sociale huisvestingsmaatschappijen zich te gedragen als eigenaars die hun eigen bezit beschermen.
Om dit artikel te citeren
De Keersmaecker, Pauline en Debailleul, Corentin, “The spatial distribution of open-street CCTV in the Brussels-Capital Region”, Brussels Studies [Online], Algemene collectie, nr. 104, 10 oktober 2016. URL: https://journals.openedition.org/brussels/1427
Contact
Benjamin Wayens, redactiesecretaris: bwayens[at]brusselsstudies.be



