Navigation – Plan du site
2016
98

De Brusselse jeugd: tussen diversiteit en kwetsbaarheid

Notes de la rédaction

Dit is het persbericht over het artikel van Muriel Sacco, Wendy Smits, Dimo Kavadias, Bram Spruyt en Caroline d’Andrimont, gepubliceerd op 25 april 2016. Lees het artikel.

De bevolking van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is de jongste van België. In 2015 waren de jongeren van 12 tot 24 jaar er goed voor 15 % van de hele bevolking. Het is echter niet makkelijk om een volledig en genuanceerd beeld te geven van het almaar grotere aantal jongeren in Brussel.

Om een portret van de Brusselse jongeren te trachten af te leiden uit het grote aantal werken die deels over dat onderwerp gaan, bracht het Brussels Studies Institute een team Nederlandstalige en Franstalige onderzoekers bijeen onder leiding van Muriel Sacco, sociologe aan de Université libre de Bruxelles. De synthesenota die ze redigeerden op initiatief van de Bernheimstichting in samenwerking met de Koning Boudewijnstichting, is het resultaat van het uitvlooien van bijna 200 werken van verschillende, al dan niet academische kennisproducenten (universiteiten, stichtingen, overheidsinstellingen, verenigingen…). De verzamelde gegevens werden aangevuld tijdens twee workshops met actoren te velde. Dat geeft meer inzicht geeft in de uitdagingen die rijzen bij het werken met jongeren.

Uit dat werk komt een onvolledig en gefragmenteerd portret van de Brusselse jeugd naar voren. Dat is natuurlijk ook te wijten aan de versnippering van de bevoegdheden onder verschillende instellingen. Een groot aantal van de geanalyseerde studies handelt niet over de Brusselse jeugd in haar geheel, maar over jongeren van een bepaalde taalgemeenschap en dus over een ruimer grondgebied dan het gewestelijk grondgebied. Dat is het geval voor de publicaties over het onderwijs, maar ook over andere sectoren: cultuur, gezondheidsbeleid, bijstand aan de personen en gezinsbeleid. De Gemeenschappen zijn, naast de federale overheid, bevoegd voor justitie. Bovendien wordt een deel van die bevoegdheden in Brussel uitgeoefend door de Gemeenschapscommissies, die hun eigen invalshoek hebben.

De synthesenota bevat niettemin enkele gemeenschappelijke vaststellingen. De eerste vaststelling is ongetwijfeld het grote aantal en de toenemende diversiteit van de jongeren in het Brussels Gewest. De tweede vaststelling is het vrij sombere portret dat naar voren komt. Veel jongeren zitten in een kwetsbare situatie op het vlak van onderwijs, toegang tot werk, discriminaties, huisvesting of nog toegang tot gezondheidszorg. De meeste studies focussen evenwel op jongeren met problemen of op kansarme jongeren. De meer bevoorrechte jeugd komt weinig aan bod. Dat neemt niet weg dat de analyse van de wetenschappelijke literatuur op een zeer sterke dualisering van de leefomstandigheden van de Brusselse jeugd wijst. Er lijken verschillende soorten jongeren in Brussel te wonen die “parallelle” levens leiden en elkaar nauwelijks tegenkomen op school of tijdens de vrije tijd. Ze hebben niet dezelfde soort mobiliteit, noch hetzelfde onderwijsniveau, noch dezelfde kansen om werk te vinden.

De synthese van de studies benadrukt ook dat een groot aantal onderwerpen grondiger onderzocht zou moeten worden. Er is weinig bekend over het intieme leven van de jongeren, de doorslaggevende factoren bij de keuze van hun partner, hun voorkeuren, de activiteiten en handelingen in hun dagelijks leven of hun religieuze praktijken. Slechts enkele zeldzame analyses brengen het genderthema in verband met de sociale relaties binnen bepaalde Brusselse etnische gemeenschappen. Er zijn eveneens zeer weinig gegevens voorhanden over de vrijetijdsbesteding in de vorm van culturele en sportieve activiteiten. Die onderwerpen zouden grondiger bestudeerd moeten worden om de jongeren beter te begrijpen. Een groot deel van die kennis komt echter uit onderzoek in de scholen. Andere invalshoeken, zoals de vrije tijd en de plaatsen waar de jongeren naar werk zoeken, opleiding volgen, maar ook werken of de openbare ruimte, zouden nuttig zijn.

Er is dus nog werk voor de boeg om een vollediger beeld te krijgen van de jongeren binnen een coherente Brusselse stedelijke context. Daarvoor is meer nodig dan een vluchtige compilatie van studies waartoe uiteenlopende actoren vanuit hun eigen gemeenschaps- en sectorlogica opdracht hebben gegeven. Er is dus een echte noodzaak om Brusselse jongeren meer op een systemische en innoverende manier te begrijpen en te benaderen en hen daarbij ook ten volle een actieve plaats te geven.

Om dit artikel te citeren
Sacco, Muriel, Smits, Wendy, Kavadias, Dimo, Spruyt, Bram, d'Andrimont, Caroline, “De Brusselse jeugd: tussen diversiteit en kwetsbaarheid”, Brussels Studies [Online], Synthesenota BSI, nr. 98, 25 april 2016. URL: https://journals.openedition.org/brussels/1344
Contact
Benjamin Wayens, redactiesecretaris: bwayens[at]brusselsstudies.be

  • Logo BSI
  • Logo Innoviris
  • Logo Région Bruxelles-Capitale
  • Logo DOAJ - Directory of Open Access Journals
  • OpenEdition Journals